بنى الاخياف الى جبلى شرق اصغر و شرق اكبر و ثم باب الابواب أى نسمة نسمت اليه أخذتها اعين الله و اتقدت فيها شمله جذابة فشبتها و هنالك انمحق المستغرقون لله كلمة هذا شأنها فى المتزعزعين . ( تلويحات ص 110 ) . بطورى كه ملاحظه مىشود عبارت فوق كاملا به صورت احجيه و معمى و بلكه رموز است و حتى از حد شطحيات عارفان و عشاق هم گنگ تر و مبهم‌تر است ، حل اين گونه رموز و معماها كه متأسفانه در ادبيات ما بسيار است ضمن اينكه بسيار دشوار است بلا فائده است و بهر حال تا آنجا كه از قرائن و سخنان ديگرش برمىآيد و فضلاء در صدد حل آنها بوده‌اند عبارت فوق را بدين صورت ميتوان حل كرد . اخياف ، شرق اصغر و اكبر رمزى است از تخليه انسان از قواى مدركه و محركهء مادى و پيوند دادن آن را بعالم نفوس و عقول و انوار ، غيران يعنى بطون دماغ كه محل قواى مدركه و محركه و باعثه است . دو جبل يعنى جبل شرق اصغر و اكبر كه جبل شرق اصغر يعنى عالم نفوس و جبل شرق اكبر يعنى عالم عقول . و دو جبل بنى اخياف ميتواند كنايت از محل قواى محركه و مدركه باشد . باب الابواب ميتواند عقل فعال باشد يا عقل اول در مرتبت صعود چون اولين اتصال سالكان به عقل فعال است و بهر حال سير در نفوس و مجردات از عقل فعال شروع مىشود . نسمه مساوى با نفس است . اعين الله ، مجردات است يعنى جواهر عقليه و نفسيه . خدايا همهء ديوانگان را هدايت كن واقعا كه اين كلمات ناشى از صرع و صداع است . طباع - ( اصطلاح فلسفى ) طباع بكسر طاء مبدأ اول براى حركت است و اطلاق بر صورت نوعيه نيز مىشود و گويند طباع اعم است از صورت . ( از كشاف ) طِباعِ بُرُوج - ( اصطلاح نجومى ) هر گاه بروج را در دو سطر نويسى قهرا سطر اول بالا و سطر دوم زير قرار خواهد گرفت در اين صورت گفته‌اند كه بروجى كه در سطر اول و يا سطر بالا قرار گيرند بروج گرم بود و آنچه در سطر زير قرار گيرد سرد بود پس از آن هر برجى از بروج بالا را با برج زيرين همان مقايسه كنند يا هر دو خشك باشد و يا هر دو تر همچنين تا آخر » و چون برجى را به صفت قوهء منفعله يعنى خشك يا تر در اين صورت در ميابى كه هر برجى منطبق با كدام برج از بروج است و با كدام خلط و اخلاط اربعه و از اين جهت است كه منجمان هر برجى كه گرم و خشك است به آتش منسوب كنند و مزاج آن را صفراوى دانند و هر برجى كه سرد و خشك است منسوب به زمين كنند . و مزاج آن سوداوى بوده و هر برجى كه گرم و تر است منسوب به هوا كنند و مزاج آن را دموى دانند و هر برجى كه سرد و تر است منسوب به آب كنند و مزاج او را بلغمى دانند و برين قاعده بروج بدين صورت در آيند . سطر اول : برجهاى گرم حمل ، جوزا ، اسد ، ميزان ، قوس ، دلو